{"id":3001,"date":"2026-08-28T16:47:41","date_gmt":"2026-08-28T13:47:41","guid":{"rendered":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/?p=3001"},"modified":"2026-08-28T16:47:41","modified_gmt":"2026-08-28T13:47:41","slug":"yksnin-ardindan-neyi-tercih-ediyoruz","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/2026\/08\/28\/yksnin-ardindan-neyi-tercih-ediyoruz\/","title":{"rendered":"YKS’nin Ard\u0131ndan: Neyi Tercih Ediyoruz"},"content":{"rendered":"\n

Giri\u015f<\/strong><\/p>\n\n\n\n

YKS s\u0131nav sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n 21 Temmuz\u2019da a\u00e7\u0131klanmas\u0131yla birlikte \u00fcniversite tercih d\u00f6nemi ba\u015flam\u0131\u015f oldu. Yakla\u015f\u0131k 10 g\u00fcn s\u00fcren bu tercih d\u00f6neminde \u00fcniversiteler kendi reklamlar\u0131n\u0131 yapt\u0131 ve 18 A\u011fustos’ta yerle\u015ftirme sonu\u00e7lar\u0131 a\u00e7\u0131kland\u0131. \u00dcniversitelerle ile ilgili reklamlar\u0131n, tan\u0131t\u0131mlar\u0131n ard\u0131ndan ak\u0131llara tek bir soru geliyor: Bize anlat\u0131lan masallar\u0131n ne kadar\u0131 do\u011fru?<\/p>\n\n\n\n

    <\/ol>\n\n\n\n

    Ortaokul ve lise y\u0131llar\u0131 boyunca \u00fcniversite, \u00f6\u011frencinin kariyer basamaklar\u0131n\u0131 birer birer t\u0131rmand\u0131\u011f\u0131 ve kendini buldu\u011fu yer olarak anlat\u0131l\u0131yor. Ancak ger\u00e7ek bu anlat\u0131dan \u00e7ok farkl\u0131. Gerek devletin kayyumlar ve Y\u00d6K arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla \u00fcniversitelere do\u011frudan m\u00fcdahil olmas\u0131yla gerek sermayenin \u00e7\u0131karlar\u0131 u\u011fruna bir AR-GE sahas\u0131 yarat\u0131lmas\u0131yla \u00fcniversitenin bilim \u00fcretilen, sosyal etkinliklerin oldu\u011fu bir yerden belli saatlerde derse girip \u00e7\u0131k\u0131lan bir yere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcyoruz. Mevcut sosyal etkinlikler ise \u2018network<\/em>\u2019 edinmek i\u00e7in yap\u0131lan, dolay\u0131s\u0131yla etkinli\u011fi arkada\u015flar\u0131nla sosyalle\u015febilece\u011fin bir ara\u00e7 olmaktan \u00e7\u0131kararak do\u011frudan sermayeye ve kariyerizme yarar sa\u011flayan bir i\u015fleve d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcyor. \u00dcniversitelerde d\u00fczenlenen festivaller ve etkinlikler iktidar\u0131n ajandas\u0131na g\u00f6re d\u00fczenlenirken \u00fcniversite \u00f6\u011frencilerine s\u00f6z hakk\u0131 verilmiyor, buna kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kan \u00f6\u011frencileri de soru\u015fturmalarla susturmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yl\u0131or. \u00dcniversitelerdeki bu bask\u0131 ve korku ikliminin sadece \u00f6\u011frencilerle s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, akademisyenleri ve kamp\u00fcsteki emek\u00e7ileri de tehdit etti\u011fine tan\u0131k oluyoruz.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

    \u00dcniversitenin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 de\u011fi\u015fimi pek \u00e7ok farkl\u0131 parametreyle ele alabiliriz. \u00dcniversiteyi olu\u015fturan toplumsal kesimlerin s\u0131n\u0131fsal yap\u0131s\u0131, \u00fcniversitenin devlet ve sermaye ile kurdu\u011fu ili\u015fki, \u00fcniversitenin akademik d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc bu parametrelerden baz\u0131lar\u0131d\u0131r. Bu yaz\u0131, YKS’nin ard\u0131ndan \u00fcniversiteyi \u201ckazanman\u0131n\u201d ne demek oldu\u011fu ve \u201cdo\u011fru tercih\u201d \u00fczerine tart\u0131\u015fmay\u0131 \u00f6neriyor.<\/p>\n\n\n\n

    \u00dcniversitelerde E\u011fitimin D\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc<\/strong><\/p>\n\n\n\n

      <\/ol>\n\n\n\n

      \u00dcniversitelerin son y\u0131llarda ge\u00e7irdi\u011fi d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm, sadece \u00fcniversitelerin say\u0131s\u0131n\u0131n artmas\u0131 ya da yeni b\u00f6l\u00fcmlerin a\u00e7\u0131lmas\u0131yla a\u00e7\u0131klanamaz. \u00dcniversitenin ne i\u015fe yarad\u0131\u011f\u0131 ve \u00fcniversite \u00f6\u011frencisinin nas\u0131l tan\u0131mland\u0131\u011f\u0131 da de\u011fi\u015fiyor. \u00dcniversite, giderek bilgiye eri\u015fimin ve bilimsel \u00fcretimin kamusal bir alan\u0131 olmaktan \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131p piyasan\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131na g\u00f6re d\u00fczenlenen bir kuruma d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcl\u00fcyor. B\u00f6l\u00fcmler, dersler, akademik kadrolar ve hatta \u00f6\u011frencinin \u00fcniversitede ge\u00e7irdi\u011fi s\u00fcre bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmden pay\u0131n\u0131 al\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

      Bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn temelinde ise \u00fcniversitenin sermayenin ihtiya\u00e7lar\u0131ndan ve devlet otoritesinden g\u00f6rece \u00f6zerk bir kurum olmaktan giderek uzakla\u015fmas\u0131 yat\u0131yor. Kapitalizmin de\u011fi\u015fen ihtiya\u00e7lar\u0131, yaln\u0131zca \u00fcretim alan\u0131n\u0131 de\u011fil, emek g\u00fcc\u00fcn\u00fcn nas\u0131l yeti\u015ftirilece\u011fini de belirliyor. \u00dcretimin teknolojik yap\u0131s\u0131ndaki de\u011fi\u015fimle beraber sermayenin ihtiya\u00e7 duydu\u011fu emek g\u00fcc\u00fcn\u00fcn niteli\u011fi de de\u011fi\u015fiyor, \u00fcniversiteler bu do\u011frultuda hem daha nitelikli hem de daha ucuza \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131labilecek emek g\u00fcc\u00fc yeti\u015ftirecek \u015fekilde yeniden d\u00fczenleniyor. Bilginin \u00fcretimi ve kullan\u0131m\u0131 da bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmden ba\u011f\u0131ms\u0131z kalm\u0131yor. Bilgi giderek \u00fcretimin ve sermaye birikiminin par\u00e7as\u0131 haline geliyor. \u00dcniversiteler bu ihtiya\u00e7lara uygun nitelikte ve m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca d\u00fc\u015f\u00fck maliyetle emek g\u00fcc\u00fc yeti\u015ftiren kurumlar olarak yeniden d\u00fczenleniyor. Bilginin kendisi bir kamu yarar\u0131 olmaktan \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131p ekonomik bir de\u011fere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcl\u00fcrken, \u00f6\u011frencinin \u00fcniversitede ge\u00e7irdi\u011fi s\u00fcre de piyasaya haz\u0131rlanma s\u00fcrecine indirgeniyor. B\u00f6ylece \u00fcniversitenin piyasala\u015fmas\u0131 sadece e\u011fitim \u00fccretlerinin artmas\u0131 ya da \u00f6zel sekt\u00f6rle yap\u0131lan i\u015f birlikleriyle s\u0131n\u0131rl\u0131 kalm\u0131yor, hangi b\u00f6l\u00fcmlerin a\u00e7\u0131laca\u011f\u0131ndan hangi derslerin verilece\u011fine, akademik eme\u011fin nas\u0131l \u00f6rg\u00fctlendi\u011finden \u00f6\u011frencilerin nas\u0131l konumland\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131na kadar \u00fcniversitenin b\u00fct\u00fcn yap\u0131s\u0131n\u0131 d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n

      Eskiden \u00fcniversite e\u011fitimi i\u00e7in kullan\u0131lan \u201ce\u011fitim hakk\u0131\u201d kavram\u0131, yerini \u201ce\u011fitim hizmeti\u201d kavram\u0131na b\u0131rak\u0131yor. \u00d6\u011frenci bir hak sahibi olmaktan \u00e7ok hizmet sat\u0131n alan bir m\u00fc\u015fteri olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. \u00dcniversiteler de \u00f6\u011frencilerine ne kadar iyi bir e\u011fitim sunduklar\u0131ndan \u00f6nce ka\u00e7 \u00f6\u011frenci \u00e7ekebildikleri ve kendilerini ne kadar iyi pazarlayabildikleri \u00fczerinden de\u011ferlendiriliyor. Tan\u0131t\u0131mlarda kariyer merkezlerinin, kamp\u00fcs olanaklar\u0131n\u0131n ve \u201cmezun ba\u015far\u0131lar\u0131n\u0131n\u201d \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 da bunun bir par\u00e7as\u0131. Fakat \u00fcniversitenin ger\u00e7ekli\u011fi reklamlarda g\u00f6sterilen kamp\u00fcslerden ibaret de\u011fil. E\u011fitimin niteli\u011fini belirleyen temel unsurlardan biri de o e\u011fitimi veren insanlar\u0131n hangi ko\u015fullarda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

      Bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm vak\u0131f \u00fcniversitelerinde daha g\u00f6r\u00fcn\u00fcr hale geliyor. \u00d6\u011frencilerden al\u0131nan y\u00fcksek e\u011fitim \u00fccretleri \u00fczerinden y\u00fcr\u00fct\u00fclen rekabette \u00fcniversiteler kendilerini daha prestijli, daha donan\u0131ml\u0131 ve mezunlar\u0131n\u0131 daha kolay i\u015f sahibi yapan kurumlar olarak pazarl\u0131yor. E\u011fitimin kendisi de b\u00f6ylece sat\u0131n al\u0131nan bir \u201c\u00fcniversite deneyimine\u201d d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor ancak \u00f6\u011frenciden al\u0131nan \u00fccretin y\u00fcksekli\u011fi, bu \u00fccretin e\u011fitimin niteli\u011fine ya da e\u011fitimi \u00fcretenlerin \u00e7al\u0131\u015fma ko\u015fullar\u0131na yans\u0131d\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na gelmiyor. Aksine \u00f6\u011frenciden al\u0131nan \u00fccret art\u0131r\u0131l\u0131rken e\u011fitim i\u00e7in gerekli materyallerin maliyeti \u00f6\u011frenciye b\u0131rak\u0131labiliyor, akademik eme\u011fin maliyeti ise d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

      Vak\u0131f \u00fcniversitelerinde akademisyenlerin belirli s\u00fcreli s\u00f6zle\u015fmelerle \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, s\u00f6zle\u015fmelerinin yenilenmesinin y\u00f6netimlerin karar\u0131na b\u0131rak\u0131lmas\u0131 ve a\u00e7\u0131k \u00f6l\u00e7\u00fctler ortaya konmadan i\u015ften \u00e7\u0131kar\u0131lmalar\u0131 bunun en a\u00e7\u0131k \u00f6rneklerinden. Y\u0131llarca ayn\u0131 \u00fcniversitede \u00e7al\u0131\u015fan bir akademisyenin verdi\u011fi dersler ve yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar yok say\u0131larak bir anda i\u015fsiz b\u0131rak\u0131labilmesi, akademik eme\u011fin \u00fcniversite y\u00f6netimleri kar\u015f\u0131s\u0131ndaki konumunu g\u00f6steriyor. Mesele yaln\u0131zca i\u015f g\u00fcvencesi de de\u011fil. \u0130\u015ften \u00e7\u0131kar\u0131lma tehdidi, akademisyenin y\u00f6netimin kararlar\u0131na kar\u015f\u0131 s\u00f6z s\u00f6yleme ve itiraz etme olanaklar\u0131n\u0131 daralt\u0131yor; i\u015fe alma, s\u00f6zle\u015fme yenileme ve i\u015ften \u00e7\u0131karma s\u00fcre\u00e7lerinin denetlenebilir \u00f6l\u00e7\u00fctlere dayanmamas\u0131 akademik hayat\u0131 keyfi kararlara a\u00e7\u0131k hale getiriyor. Akademik \u00f6zg\u00fcrl\u00fck, yaln\u0131zca istedi\u011fini ara\u015ft\u0131rabilmekten de\u011fil, bunu yaparken i\u015fini kaybetme korkusuyla ya\u015famamaktan da ge\u00e7iyor.<\/p>\n\n\n\n

      Bu y\u00fczden vak\u0131f \u00fcniversitelerinde ya\u015fanan akademisyen i\u015ften \u00e7\u0131karmalar\u0131n\u0131 yaln\u0131zca \u00f6\u011frencilerin derslerinin aksamas\u0131 \u00fczerinden de\u011ferlendiremeyiz. Burada akademik eme\u011fin varolu\u015funa dair bir problem s\u00f6z konusu. \u00d6\u011frenciden al\u0131nan \u00fccret y\u00fckselirken akademisyenin g\u00fcvencesinin ortadan kald\u0131r\u0131labilmesi bir \u00e7eli\u015fki de\u011fil, e\u011fitimin bir hak olmaktan \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131p maliyet hesab\u0131yla y\u00f6netilmesinin iki farkl\u0131 sonucudur. Ezc\u00fcmle, \u00fcniversitelerin neoliberal politikalarla ve y\u00fckselen fa\u015fizmle beraber yeniden d\u00fczenlemesi, \u00f6\u011frenciden akademisyene, emek\u00e7ilere t\u00fcm bile\u015fenlerin veya kamp\u00fcs\u00fc payla\u015fan varl\u0131klar\u0131n ya\u015fam\u0131n\u0131 etkiliyor. Bunun en yo\u011fun hissedildi\u011fi \u00fcniversiteler ise vak\u0131f \u00fcniversiteleri ile hem k\u00fclt\u00fcrel hem ekonomik olarak yanda\u015f sermayesiyle beslenen devlet \u00fcniversiteleri oluyor.<\/p>\n\n\n\n

      E\u011fitimin S<\/strong>\u0131n\u0131fsall\u0131\u011f\u0131<\/strong><\/p>\n\n\n\n

        <\/ol>\n\n\n\n

        \u00dcniversitede s\u0131n\u0131fsall\u0131k yaln\u0131zca kimin hangi \u00fcniversiteye girebildi\u011fiyle s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fil. Ayn\u0131 \u00fcniversitede, hatta ayn\u0131 s\u0131n\u0131fta okuyan \u00f6\u011frenciler de e\u011fitime e\u015fit ko\u015fullarda eri\u015femiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc dersin kendisi kadar, o dersi takip edebilmek i\u00e7in gereken imk\u00e2nlara sahip olmak da \u00f6\u011frencinin ekonomik durumuna ba\u011fl\u0131. Kitaplar\u0131n sat\u0131n al\u0131nmas\u0131, akademik makalelere eri\u015fim, bilgisayar programlar\u0131n\u0131n kullan\u0131lmas\u0131, ekipman edinilmesi ya da b\u00f6l\u00fcm\u00fcn gerektirdi\u011fi \u00fcretimlerin yap\u0131lmas\u0131 \u00f6\u011frencinin \u00fczerine b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda e\u011fitim masraf\u0131, \u00f6\u011frenim \u00fccretinin \u00e7ok \u00f6tesine ge\u00e7iyor. \u00d6zellikle uygulamal\u0131 b\u00f6l\u00fcmlerde bir \u00f6\u011frencinin kameras\u0131, bilgisayar\u0131 veya gerekli programlar\u0131 kullanma imk\u00e2n\u0131 varken ba\u015fka bir \u00f6\u011frencinin bunlara eri\u015febilmek i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, bor\u00e7lanmas\u0131 ya da eksik imk\u00e2nlarla \u00fcretim yapmas\u0131 gerekebiliyor.<\/p>\n\n\n\n

        Bu y\u00fczden ayn\u0131 dersi alan iki \u00f6\u011frencinin kar\u015f\u0131s\u0131na ayn\u0131 \u00f6devin \u00e7\u0131kmas\u0131, o \u00f6\u011frencilerin o \u00f6devi yaparken e\u015fit ko\u015fullara sahip oldu\u011fu anlam\u0131na gelmiyor. \u00dcniversite e\u011fitim i\u00e7in gerekli ara\u00e7lar\u0131 sa\u011flamad\u0131\u011f\u0131nda s\u0131n\u0131fsal farklar do\u011frudan dersli\u011fin i\u00e7ine ta\u015f\u0131n\u0131yor. Paras\u0131 olan \u00f6\u011frenci daha fazla kayna\u011fa, daha iyi ekipmana ve daha fazla zamana eri\u015firken, olmayan \u00f6\u011frenci ayn\u0131 e\u011fitimi s\u00fcrd\u00fcrebilmek i\u00e7in kendi eme\u011fini daha fazla harcamak zorunda kal\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

        \u00dcstelik bu e\u015fitsizlik \u00fcniversiteye girdikten sonra ba\u015flam\u0131yor. \u00dcniversite s\u0131nav\u0131nda herkesin kar\u015f\u0131s\u0131na ayn\u0131 sorular \u00e7\u0131k\u0131yor olabilir; fakat herkes o sorulara ayn\u0131 ko\u015fullardan haz\u0131rlanm\u0131yor. \u00d6zel ders, kurs, kaynak kitap, deneme s\u0131navlar\u0131 ve s\u0131nava haz\u0131rlanmak i\u00e7in ayr\u0131labilen zaman \u00f6\u011frenciler aras\u0131nda e\u015fit da\u011f\u0131lm\u0131yor. Bir \u00f6\u011frencinin b\u00fct\u00fcn g\u00fcn\u00fc ders \u00e7al\u0131\u015fmaya ayr\u0131labilirken ba\u015fka bir \u00f6\u011frencinin okuldan sonra \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 veya ekonomik ko\u015fullar\u0131 nedeniyle e\u011fitim d\u0131\u015f\u0131nda sorumluluklar \u00fcstlenmesi gerekebiliyor. Bu y\u00fczden s\u0131navdaki ba\u015far\u0131y\u0131 yaln\u0131zca bireysel yetenek ve \u00e7al\u0131\u015fmayla a\u00e7\u0131klamak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil; ba\u015far\u0131, y\u0131llar boyunca biriktirilen e\u011fitim olanaklar\u0131n\u0131n da sonucu.<\/p>\n\n\n\n

        \u201c\u0130yi lise\u201d ile \u201ciyi \u00fcniversite\u201d aras\u0131ndaki ili\u015fki de burada ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Daha iyi e\u011fitim olanaklar\u0131na sahip liselerde okuyan \u00f6\u011frencilerin daha avantajl\u0131 ko\u015fullarda s\u0131nava haz\u0131rlanmas\u0131, daha y\u00fcksek s\u0131ralamalar elde etmesi ve sonras\u0131nda daha iyi \u00fcniversitelere yerle\u015fmesi \u00e7o\u011fu zaman bireysel ba\u015far\u0131 hik\u00e2yesi olarak anlat\u0131l\u0131yor. Oysa burada bir ba\u015far\u0131 zinciri var: iyi e\u011fitim olanaklar\u0131na eri\u015fim, daha iyi lise, daha y\u00fcksek s\u0131nav ba\u015far\u0131s\u0131 ve daha iyi \u00fcniversite. B\u00f6ylece s\u0131n\u0131fsal e\u015fitsizlik e\u011fitim hayat\u0131 boyunca yeniden \u00fcretiliyor. Bu y\u00fczden \u00fcniversite tercihini yaln\u0131zca \u201changi b\u00f6l\u00fcm\u00fcn gelece\u011fi var?\u201d ya da \u201changi \u00fcniversite daha iyi?\u201d sorular\u0131na indirgemek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Tercih yaparken \u00f6n\u00fcm\u00fcze konan se\u00e7eneklerin kendisi bile e\u015fitsiz ko\u015fullarda olu\u015fuyor. \u00dcniversiteye ula\u015fmak da \u00fcniversitede okumak da s\u0131n\u0131fsal bir s\u00fcre\u00e7ten ge\u00e7iyor.<\/p>\n\n\n\n

        Sermaye – E\u011fitim <\/strong>\u0130li\u015fkisi<\/strong><\/p>\n\n\n\n

        Bug\u00fcn ilkokullardan ba\u015flamak \u00fczere b\u00fct\u00fcn m\u00fcfredat, e\u011fitim-sermaye i\u015fbirli\u011fi do\u011frultusunda \u015fekillendiriliyor. Dijital okuryazarl\u0131k, verimlilik, AR-GE \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 alt\u0131nda m\u00fcfredat yeniden yarat\u0131l\u0131yor. Kapitalizmin ve sermaye d\u00fczeninin kendi devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flayabilmesi i\u00e7in \u00f6\u011frenciler, \u00f6\u011frenci-i\u015f\u00e7i olarak konumland\u0131r\u0131l\u0131p, \u00fcniversite ya\u015famlar\u0131 i\u00e7indeki faaliyetleri buna g\u00f6re d\u00fczenleniyor.<\/p>\n\n\n\n

        E\u011fitim-sermaye i\u015fbirli\u011fini ise yaln\u0131zca \u00fcniversitede g\u00f6rm\u00fcyoruz. \u0130lkokul ve ortaokulda ne kadar TEKNOFEST gezileri ve konferanslar olsa da m\u00fcfredat d\u00fczleminde kalan bu i\u015fbirli\u011fi, \u00f6zellikle meslek liselerinde kanl\u0131 canl\u0131 olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor. A\u00e7\u0131lan MESEM\u2019lerle \u00f6\u011frenciler \u00e7ocuk ya\u015fta \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015fl\u0131yor, g\u00fcvencesiz ko\u015fullarda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131 sanayilere, at\u00f6lyelere, \u015fantiyelere mahkum ediliyorlar. \u201cOkurken \u00e7al\u0131\u015fmak istemiyoruz.\u201d yerine \u201c\u00c7al\u0131\u015f\u0131rken \u00f6lmek istemiyoruz.\u201d demeye ge\u00e7i\u015f de tam burada ger\u00e7ekle\u015fiyor: 2026\u2019n\u0131n ilk 7 ay\u0131nda 34\u2019ten fazla \u00e7ocuk i\u015f\u00e7i \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken hayat\u0131n\u0131 kaybetti, 2023\u2019ten bu yana ise \u00f6len \u00e7ocuk i\u015f\u00e7ilerden en az 20\u2019si MESEM\u2019lerde \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu.<\/p>\n\n\n\n

        \u00dcniversitelere tekrar geri d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde ise bir\u00e7ok \u00fcniversitede sanayi-\u00fcniversite i\u015fbirli\u011fini artt\u0131rmak i\u00e7in programlar ve \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. Teknik \u00fcniversitelerle s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmasa da \u00f6zellikle \u0130T\u00dc, Y\u0131ld\u0131z Teknik, ODT\u00dc gibi teknik \u00fcniversitelerde sermaye-e\u011fitim i\u015fbirli\u011fi kendini a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6steriyor. Derslerin \u00e7o\u011funlu\u011fu da bu i\u015fbirli\u011fi alt\u0131nda belirleniyor. Ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z e\u011fitim bilgi \u00fcretme vasf\u0131n\u0131 kaybederken do\u011frudan bilginin metala\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131na yol a\u00e7\u0131yor. A\u00e7\u0131lan \u00dcniversite Dan\u0131\u015fma Kurullar\u0131 ile \u00f6\u011frencilere verilen \u00f6devler kamu ve \u00f6zel sekt\u00f6r\u00fcn ihtiya\u00e7lar\u0131na g\u00f6re ilerlerken proje \u00e7\u0131kt\u0131lar\u0131 da \u015firketler taraf\u0131ndan \u00e7e\u015fitli burslarla, stajlarla lisans\u0131 sat\u0131n al\u0131nan \u00e7al\u0131\u015fmalara d\u00f6n\u00fcyor. Bu kurullarda sadece idare ve akademisyenler de\u011fil, i\u015f insanlar\u0131 ve sanayi sahipleri de yer al\u0131yor. Sermayeye hizmet edemeyen b\u00f6l\u00fcmler kapanma tehdidiyle cebelle\u015firken e\u011fitimin neye hizmet etti\u011fi de tekrar g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seriliyor.<\/p>\n\n\n\n

        Savunma sanayisiyle yap\u0131lan i\u015fbirli\u011fine de ayr\u0131 bir paragraf a\u00e7mak gerek. Yeni neslin sanayi-\u00fcniversite i\u015fbirli\u011fi kapsam\u0131nda ASELSAN \u00fclkenin k\u00f6kl\u00fc \u00fcniversitelerine laboratuvarlar\u0131n\u0131 kurdu. Buna ek olarak savunma sanayii ve ASELSAN\u2019da yap\u0131lacak stajlar \u00fcniversitelerle i\u015fbirli\u011fi i\u00e7inde sa\u011flan\u0131rken, savunma sanayisini geli\u015ftirmek amac\u0131yla bir\u00e7ok program a\u00e7\u0131l\u0131yor. \u0130HA-S\u0130HA \u00fcretme a\u015famalar\u0131na \u00f6\u011frenciler do\u011frudan kat\u0131labilirken, \u2018\u00fclkenin savunma sanayisini kalk\u0131nd\u0131rmak\u2019 alt\u0131nda \u00f6\u011frenciler bu alana y\u00f6nlendiriliyor.<\/p>\n\n\n\n

        Sava\u015fa ve sava\u015f sanayisine ayr\u0131lan b\u00fct\u00e7e her ge\u00e7en g\u00fcn art\u0131yor, bununla birlikte her ge\u00e7en g\u00fcn yeni projeler hayata ge\u00e7iriliyor. Mezun olduktan sonra savunma sanayisini tercih edenlerin say\u0131s\u0131 g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e art\u0131yor. D\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131nda sava\u015flar devam ederken, halklar hayat\u0131n\u0131 kaybederken \u00f6\u011frencilerin bu d\u00fczende nas\u0131l konumland\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 da bize ba\u015fka bir soru i\u015fareti olarak geri d\u00f6n\u00fcyor. Sava\u015fa stajyer olmayaca\u011f\u0131m demek bu noktada \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir \u00f6nem kazan\u0131yor \u00e7\u00fcnk\u00fc \u00fcretilen her bir hava arac\u0131 bug\u00fcn Filistin\u2019de, \u0130ran\u2019da direnen halklara \u00f6l\u00fcm ve y\u0131k\u0131m olarak geri d\u00f6n\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n

        Sonu\u00e7<\/strong><\/p>\n\n\n\n

        Her tercih d\u00f6neminde \u00f6\u011frencilere ayn\u0131 \u015fey s\u00f6yleniyor: Do\u011fru b\u00f6l\u00fcm\u00fc se\u00e7, kendini geli\u015ftir, piyasay\u0131 takip et, mezun oldu\u011funda i\u015f bul. \u00dcniversite mezunlar\u0131n\u0131n i\u015fsizli\u011fi, d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretleri ve g\u00fcvencesizli\u011fi b\u00f6ylece \u00f6\u011frencinin yapt\u0131\u011f\u0131 tercihlere ba\u011flan\u0131yor. Sanki bu d\u00fczen i\u00e7erisinde herkes i\u00e7in e\u015fit se\u00e7enekler varm\u0131\u015f ve mesele yaln\u0131zca o se\u00e7eneklerden do\u011fru olan\u0131 bulmakm\u0131\u015f gibi.<\/p>\n\n\n\n

        Oysa \u00fcniversitelerin ve mesleklerin gelece\u011fini \u00f6\u011frencilerin tercihleri de\u011fil, toplumsal \u00fcretimin ihtiya\u00e7lar\u0131 ve sermayenin y\u00f6nelimleri belirliyor. Hangi alanlara yat\u0131r\u0131m yap\u0131laca\u011f\u0131, hangi sekt\u00f6rlerin b\u00fcy\u00fct\u00fclece\u011fi, hangi eme\u011fin ucuzlat\u0131laca\u011f\u0131 ve hangi mesleklerin gereksiz say\u0131laca\u011f\u0131 yukar\u0131dan belirleniyor. Bir b\u00f6l\u00fcm bug\u00fcn ”gelece\u011fin mesle\u011fi” olarak pazarlan\u0131rken, birka\u00e7 y\u0131l sonra o alanda binlerce mezunun i\u015fsiz kalmas\u0131 \u00f6\u011frencilerin yanl\u0131\u015f tercih yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 de\u011fil, e\u011fitim ile sermayenin ihtiya\u00e7lar\u0131 aras\u0131ndaki ili\u015fkinin nas\u0131l kuruldu\u011funu g\u00f6steriyor. ”Do\u011fru b\u00f6l\u00fcm\u00fc se\u00e7” \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 tam da bu nedenle ger\u00e7ek sorunu gizliyor. \u00d6\u011frenciyi kendi gelece\u011finin tek sorumlusu ilan ederken, \u00fcniversitelerin piyasala\u015fmas\u0131n\u0131, akademik eme\u011fin g\u00fcvencesizle\u015fmesini ve mezunlar\u0131n i\u015fg\u00fcc\u00fc piyasas\u0131nda kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131\u011f\u0131 s\u00f6m\u00fcr\u00fcy\u00fc g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131l\u0131yor. Ba\u015far\u0131s\u0131z olan \u00f6\u011frenci yanl\u0131\u015f tercih yapm\u0131\u015f oluyor, i\u015fsiz kalan mezun kendisini yeterince geli\u015ftirememi\u015f say\u0131l\u0131yor, d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretle \u00e7al\u0131\u015fan ise daha iyi bir i\u015f bulamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in su\u00e7lan\u0131yor. Olu\u015fturulmak istenen bu rekabet d\u00fczeninde s\u0131ra arkada\u015flar\u0131m\u0131zla kurdu\u011fumuz ili\u015fkiye de el at\u0131l\u0131yor. \u00dcniversite ba\u015f\u0131ndan beri kendini geli\u015ftirmesi ve di\u011ferlerinin aras\u0131nda parlamas\u0131 gerekti\u011fi a\u015f\u0131lanan \u00f6\u011frenci, s\u0131ra arkada\u015flar\u0131n\u0131 rakip olarak g\u00f6r\u00fcyor. \u00d6\u011frenci dayan\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n i\u00e7i bo\u015falt\u0131l\u0131yor, arkada\u015fl\u0131klar \u2018network\u2019 kurmakla s\u0131n\u0131rl\u0131 kal\u0131yor. \u00d6fke yanl\u0131\u015f yere kanalize edilerek birbirinden m\u00fcnferit olmayan bu durumlar tektip gibi lanse ediliyor. B\u00f6ylece sermayenin yaratt\u0131\u011f\u0131 sorunlar\u0131n sorumlulu\u011fu \u00f6\u011frencinin ve emek\u00e7inin \u00fczerine y\u0131k\u0131l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

        Oysa bizim gelece\u011fimizi belirleyen \u015fey yaln\u0131zca hangi diplomay\u0131 ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z de\u011fil, o diplomayla girece\u011fimiz \u00e7al\u0131\u015fma d\u00fczenidir. \u00dcniversitede hangi ko\u015fullarda e\u011fitim ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z, hocalar\u0131m\u0131z\u0131n hangi ko\u015fullarda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131, mezun oldu\u011fumuzda hangi ko\u015fullarla kar\u015f\u0131la\u015faca\u011f\u0131m\u0131z ayn\u0131 b\u00fct\u00fcn\u00fcn par\u00e7alar\u0131d\u0131r. E\u011fitim alan\u0131nda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z sorunlarla \u00e7al\u0131\u015fma hayat\u0131nda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z sorunlar birbirinden kopuk de\u011fildir; ikisinin de merkezinde eme\u011fin sermayenin ihtiya\u00e7lar\u0131na g\u00f6re \u015fekillenmesi bulunur.<\/p>\n\n\n\n

        Bu y\u00fczden kurtulu\u015fu tercih listelerinde aramak, bizi ayn\u0131 sorunlarla yeniden kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya b\u0131rak\u0131r. B\u00f6l\u00fcm\u00fcm\u00fcz\u00fc de\u011fi\u015ftirmek, ba\u015fka bir \u00fcniversiteye gitmek ya da kendimize daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir CV haz\u0131rlamak, tek ba\u015f\u0131na ne akademisyenin g\u00fcvencesizli\u011fini ne e\u011fitim masraflar\u0131n\u0131 ne de mezun oldu\u011fumuzda bizi bekleyen s\u00f6m\u00fcr\u00fcy\u00fc ortadan kald\u0131r\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

        \u00dcstelik bug\u00fcn \u00fcniversitelerde ya\u015fananlar\u0131n ortak bir niteli\u011fi var. Akademisyen i\u015ften \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131yor, \u00f6\u011frenci e\u011fitim i\u00e7in daha fazla para \u00f6d\u00fcyor, ders materyaline eri\u015fim ekonomik g\u00fcce ba\u011flan\u0131yor, \u00fcniversite mezunlar\u0131 g\u00fcvencesiz i\u015flere itiliyor. Bunlar\u0131n her biri farkl\u0131 bir ki\u015finin ki\u015fisel problemi gibi g\u00f6sterilebilir. Fakat hepsinin kayna\u011f\u0131 ayn\u0131 toplumsal ili\u015fkilerde bulunuyor.<\/p>\n\n\n\n

        O halde mesele hangi b\u00f6l\u00fcm\u00fcn ”kazand\u0131raca\u011f\u0131” de\u011fil, nas\u0131l bir e\u011fitim ve nas\u0131l bir \u00e7al\u0131\u015fma hayat\u0131 istedi\u011fimizdir. Bize sunulan se\u00e7eneklerden en avantajl\u0131 olan\u0131 se\u00e7mekle yetinmek de\u011fil, bu se\u00e7enekleri belirleyen ko\u015fullara kar\u015f\u0131 ortak m\u00fccadele etmek gerekiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc gelece\u011fimiz, tercih d\u00f6neminde \u00f6n\u00fcm\u00fcze konulan birka\u00e7 se\u00e7enekten ibaret de\u011fil. \u00dcniversiteyi de \u00e7al\u0131\u015fma hayat\u0131n\u0131 da bizim eme\u011fimiz var ediyor. Bu nedenle e\u011fitimde, \u00fcniversitelerde ve \u00e7al\u0131\u015fma hayat\u0131nda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z sorunlar\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131na bireysel \u00e7\u00f6z\u00fcmlerle de\u011fil, ortak bir g\u00fc\u00e7le \u00e7\u0131kabiliriz. Kurtulu\u015f, do\u011fru b\u00f6l\u00fcm\u00fc bulmakta de\u011fil; bizi ayn\u0131 ko\u015fullara mahkum eden d\u00fczene kar\u015f\u0131 birlikte m\u00fccadele etmekten ge\u00e7iyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

        Giri\u015f YKS s\u0131nav sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n 21 Temmuz\u2019da a\u00e7\u0131klanmas\u0131yla birlikte \u00fcniversite tercih d\u00f6nemi ba\u015flam\u0131\u015f oldu. Yakla\u015f\u0131k 10 g\u00fcn s\u00fcren bu tercih d\u00f6neminde \u00fcniversiteler kendi reklamlar\u0131n\u0131 yapt\u0131 ve 18 A\u011fustos’ta yerle\u015ftirme sonu\u00e7lar\u0131 a\u00e7\u0131kland\u0131. \u00dcniversitelerle ile ilgili reklamlar\u0131n, tan\u0131t\u0131mlar\u0131n ard\u0131ndan ak\u0131llara tek bir soru geliyor: Bize anlat\u0131lan masallar\u0131n ne kadar\u0131 do\u011fru? Ortaokul ve lise y\u0131llar\u0131 boyunca \u00fcniversite, \u00f6\u011frencinin kariyer<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3002,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[36,46,27],"tags":[120,77,126,76],"class_list":["post-3001","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-guncel","category-ogrenci","category-ogrenci-faaliyeti-yazilari","tag-faaliyet","tag-ogrenci","tag-ogrenci-hareketi","tag-universite"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3001","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3001"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3001\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3003,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3001\/revisions\/3003"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3002"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3001"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3001"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3001"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}