{"id":2845,"date":"2025-07-06T19:58:47","date_gmt":"2025-07-06T16:58:47","guid":{"rendered":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/?p=2845"},"modified":"2025-07-06T20:18:39","modified_gmt":"2025-07-06T17:18:39","slug":"kapitalizm-gundelik-hayata-nasil-sirayet-ediyor","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/2025\/07\/06\/kapitalizm-gundelik-hayata-nasil-sirayet-ediyor\/","title":{"rendered":"KAP\u0130TAL\u0130ZM G\u00dcNDEL\u0130K HAYATA NASIL S\u0130RAYET ED\u0130YOR?"},"content":{"rendered":"\n<p>Zorunlu olarak krizlere giren emperyalist-kapitalist sistem her seferinde kendini yeniden yap\u0131land\u0131r\u0131yor.\u00a0Emperyalist sistem bug\u00fcn sadece \u00fcretim alanlar\u0131n\u0131 de\u011fil toplumun her alan\u0131n\u0131 i\u015fgal ediyor.\u00a0\u201cTeknolojik geli\u015fmeler\u201d ipini koparm\u0131\u015f\u00e7as\u0131na, gittik\u00e7e ivmelenen \u015fekilde artarken t\u00fcm toplumsal ili\u015fkiler de ayn\u0131 h\u0131zla g\u00f6r\u00fcnmez hale geliyor. Belki bug\u00fcn salg\u0131n hastal\u0131klar \u00f6n\u00fc al\u0131namaz \u015fekilde milyonlarca insan\u0131 katletmiyor ancak kitlesel depresyon ve geleceksizlik neredeyse herkesin hayat\u0131n\u0131 \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde zorla\u015ft\u0131r\u0131yor. Geleneksel de\u011ferlerin, Kutsal Ailenin oturdu\u011fu zemin \u00e7atlarken devlet politikalar\u0131yla, egemen tarih anlat\u0131lar\u0131yla bu zemin yeniden doldurulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor. \u201cOku-mezun ol-hayatta kalmak i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015f\u201d d\u00f6ng\u00fcs\u00fc kimse i\u00e7in kabul edilebilir g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor; \u00e7al\u0131\u015fmaya kar\u015f\u0131 isteksizlik, halk\u0131n t\u00fcm kesimlerini geleceksizli\u011fe s\u00fcr\u00fcklenmesi\u00a0sisteme kar\u015f\u0131 do\u011fal bir tepki olu\u015fturuyor.\u00a0Sistemin krizleri\u00a0kendili\u011finden bu ayak diretmeyi \u00fcretiyor. Bu ayak diretmeye kar\u015f\u0131 sistem ise g\u00f6zetim ve denetim y\u00f6ntemleriyle \u201cdisiplini\u201d yeniden sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Yaln\u0131zca sanayi \u00fcretiminde de\u011fil g\u00fcndelik hayat\u0131n her alan\u0131nda kafelerde, lise s\u0131ralar\u0131nda, AVM\u2019lerde bir disiplin rejimi kurmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Say\u0131s\u0131 her zaman artt\u0131r\u0131labilecek olsa da en bilinen \u00f6rnekler \u00fczerinden kurulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan bu disiplin rejimini te\u015fhir etmek g\u00fcn\u00fcm\u00fczde sistemin krizlerini ortaya d\u00f6kmek g\u00fcndelik olan\u0131 siyasalla\u015ft\u0131rmak i\u00e7in \u00f6nemli bir dayanak noktas\u0131. Haymarket\u2019in fitilini ate\u015fledi\u011fi \u201c8 saat i\u015f\u201d m\u00fccadelesi kapitalist s\u00f6m\u00fcr\u00fcye vurulan en \u00f6nemli darbelerden biri oldu.S\u00f6m\u00fcr\u00fcn\u00fcn can damarlar\u0131ndan biri olan emek-zaman\u0131n\u0131n k\u0131s\u0131tlanmas\u0131, sermayeyi teknolojik yat\u0131r\u0131mlar\u0131 \u00f6n planda tutmaya itiyor. Bir di\u011fer y\u00f6ntem ise\u00a0Ruy\u00a0Mauro Marini\u2019nin ortaya att\u0131\u011f\u0131 \u201ceme\u011fin yo\u011funla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131\u201d kavram\u0131. Ayn\u0131 s\u00fcre i\u00e7inde yeni teknolojiler kullanmadan, emek\u00e7iyi kapasitesinin \u00fcst\u00fcnde \u00e7al\u0131\u015fmaya zorlayarak daha fazla de\u011fer \u00fcretmesini anlatan bu kavram g\u00fcn\u00fcm\u00fczde s\u0131k\u00e7a kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00f6rnekleri a\u00e7\u0131klamak i\u00e7in \u00f6nemli bir perspektif sunuyor. Eme\u011fin yo\u011funla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, g\u00f6zetim ve denetim teknolojilerinin geli\u015fmesiyle iyice ayyuka \u00e7\u0131k\u0131yor.\u00a0\u0130lk akla gelen \u00f6rnekler ise\u00a0i\u015fyerlerinin her yerinin kameralarla donat\u0131lmas\u0131,\u00a0performans raporlar\u0131, GPS sistemleri, kasiyerlerin oturma yasa\u011f\u0131, sigara ve tuvalet molalar\u0131n\u0131n k\u0131s\u0131tlanmas\u0131, i\u015f yerlerinde rekabeti artt\u0131rmak i\u00e7in verilen primler ve maa\u015f kesintileri. Bunlar\u0131n hepsi \u201ci\u015ften kaytar\u0131lan\u201d s\u00fcreyi azaltmak ad\u0131na al\u0131nan \u00f6nlemlerdir.\u00a0Denetim sistemleri sadece emek\u00e7ilerin i\u015fyerinde olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 de\u011fil\u00a0i\u015fyerinde nas\u0131l\u00a0bulundu\u011funu da\u00a0takip etmektedir.\u00a0Kuryeler hareketsiz kald\u0131\u011f\u0131nda uyar\u0131l\u0131r,\u00a0beyaz yakal\u0131lar\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 bilgisayarlar takip edilir,\u00a0\u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n o anda i\u015fi olmamas\u0131na ra\u011fmen dinlenmesine izin verilmez ve her an\u00a0hizmet etmeye haz\u0131r vaziyette bulunmalar\u0131 sa\u011flan\u0131r. Bir di\u011fer\u00a0nokta\u00a0ise\u00a0\u201cm\u00fc\u015fteri her zaman hakl\u0131d\u0131r\u201d\u00a0s\u00f6z\u00fcn\u00fc prati\u011fe d\u00f6ken,\u00a0\u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n s\u00fcrekli g\u00fcler\u00a0y\u00fczl\u00fc g\u00f6r\u00fcnmeye zorlanmas\u0131d\u0131r.\u00a0Bu\u00a0kapitalist sistemin emek\u00e7ilerin her h\u00fccresini kontrol etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131n, duygular\u0131 dahi metala\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131n en yayg\u0131n \u00f6rneklerinden birisidir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130\u015f yerlerinin d\u0131\u015f\u0131nda\u00a0g\u00fcndelik hayatta veya \u201cbo\u015f zamanlarda\u201d bu disiplin rejimi kendini yeniden \u00fcretmeye devam ediyor.\u00a0Sosyal medyada\u00a0pazarlanan ki\u015fisel geli\u015fim, giri\u015fimcilik\u00a0ve g\u00fcn\u00fc daha \u201cverimli\u201d kullanmaya y\u00f6nelik tavsiyeler bireyin kendisini yetersiz hissetmesine, para kazand\u0131rmayan ilgi alanlar\u0131n\u0131 a\u015fa\u011f\u0131 g\u00f6rmesine, s\u0131n\u0131f atlama hayallerini tekrar tekrar \u00fcretilerek\u00a0disiplinli ve \u201cverimli\u201d \u00e7al\u0131\u015fan bireylerin zengin olabilece\u011fini, sistemin buna izin verdi\u011fini ve yoksullu\u011fun bireylerin kendi yeteneksizliklerinden kaynakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve onlar\u0131n su\u00e7u oldu\u011funu\u00a0d\u00fc\u015f\u00fcnmesine yol a\u00e7ar.\u00a0Ancak ger\u00e7ek b\u00f6yle de\u011fildir.\u00a0Bu s\u0131n\u0131f atlama hayali tarihte \u00e7ok az\u00a0ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir. Bug\u00fcn \u201cba\u015far\u0131l\u0131\u201d olarak nitelendirilen giri\u015fimciler hep ailesinden kendisine kalan b\u00fcy\u00fck bir sermayenin ba\u015f\u0131na ge\u00e7mi\u015ftir. Bu sermaye y\u0131llar s\u00fcren emek s\u00f6m\u00fcr\u00fcs\u00fc sonucunda ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Sabah 5\u2019te kalkmak ve so\u011fuk suyla du\u015f\u00a0almak, devasa karlar elde eden bir \u015firket sahipli\u011fine giden yol de\u011fildir.\u00a0Bunlar sadece\u00a0ki\u015finin eme\u011finin s\u00f6m\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131larak \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 ko\u015fullara ba\u015f kald\u0131rmas\u0131n\u0131 \u00f6nleyen\u00a0bir yaland\u0131r.\u00a0Bir di\u011fer yandan bireylerin\u00a0t\u00fcketim al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131\u00a0da\u00a0sosyal medya taraf\u0131ndan etkilenir. Birka\u00e7\u00a0influencer\u2019a\u00a0\u00f6deme yaparak reklam veren \u015firketler, sunduklar\u0131 \u00fcr\u00fcn be hizmetlerin bir noktadan sonra do\u011fal olarak yay\u0131lmas\u0131na ve bir s\u00fcreli\u011fine g\u00fcndemi me\u015fgul eden\u00a0birer \u201cak\u0131ma\u201d d\u00f6n\u00fc\u015fmesini sa\u011flar.\u00a0Belli \u015fekilde giyinen, belli parf\u00fcmleri kullanan, belli\u00a0i\u00e7ecekleri i\u00e7en insanlar\u0131n\u00a0daha \u201cmoda\u201d, \u201csayg\u0131n\u201d ve \u201cde\u011ferli\u201d oldu\u011fu\u00a0alg\u0131s\u0131 yarat\u0131l\u0131r.\u00a0Bu \u015fekilde\u00a0kapitalizmin a\u015f\u0131r\u0131 \u00fcretim krizleri a\u015f\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu kapitalist disiplin rejiminin k\u00f6klerini ise\u00a0liselerde\u00a0MESEM projesi kapsam\u0131nda staj ad\u0131 alt\u0131nda\u00a0\u00e7ocuk i\u015f\u00e7ilikle do\u011frudan sahada in\u015fa edildi\u011fini \u00f6b\u00fcr yandan ise\u00a0\u00fcniversite s\u0131nav\u0131na haz\u0131rl\u0131k s\u00fcre\u00e7lerinde de g\u00f6rebiliyoruz. MESEM\u2019lerde do\u011frudan i\u015f disiplininin pratikte\u00a0sa\u011flanarak\u00a0bu disiplin rejimi\u00a0\u00e7ekirdekten in\u015fa edilmektedir. \u00dcniversite s\u0131nav\u0131na haz\u0131rlanan liseli \u00f6\u011frenciler ise e\u011fitim hayatlar\u0131 boyunca\u00a0kariyerist\u00a0ve rekabet\u00e7i bir anlay\u0131\u015fla do\u011frudan sermaye\u00a0bilgi \u00fcretecek ya da teknik eleman olacak ki\u015filer yeti\u015ftirilmektedir.\u00a0Bu\u00a0e\u011fitim\u00a0s\u00fcre\u00e7lerinde bilginin kimin ad\u0131na \u00fcretildi\u011fi\u00a0veya bilimin kime hizmet etti\u011fi gizlenerek\u00a0sermayeyle ba\u011flant\u0131s\u0131 gizlenmektedir.\u00a0Liseliler s\u00fcrekli \u201csay\u0131sal\u201d alanlara \u201cy\u00f6nlendirilerek\u201d\u00a0daha fazla sermaye \u00fcretme ad\u0131na birer nefer haline getirilmekte, kariyer basamaklar\u0131 pazarlanarak\u00a0\u201cs\u0131n\u0131f atlama\u201d hayalleri\u00a0\u00fcretilmektedir.\u00a0Bu\u00a0kariyerist\u00a0anlay\u0131\u015f daha fazla \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n daha \u00e7ok kazanaca\u011f\u0131 veya daha \u00f6nemli ve faydal\u0131 oldu\u011fu anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 peki\u015ftirir. Gelecekte \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 alanlarda\u00a0daha yo\u011fun, verimli ve disiplinli \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n kendi yarar\u0131na olaca\u011f\u0131\u00a0yalan\u0131yla kapitalist disiplin rejimini i\u00e7selle\u015ftirmesi sa\u011flan\u0131r.\u00dcniversitelerde ise bu\u00a0kariyerist\u00a0anlay\u0131\u015f benzer bir \u015fekilde\u00a0\u00f6rg\u00fctlenir.\u00a0Kariyer kul\u00fcpleri\u00a0tamamen\u00a0\u00fcniversitelilerin i\u015f hayat\u0131na haz\u0131rlanmas\u0131 ve gelecekteki i\u015fleri i\u00e7in ba\u011flant\u0131lar kurmas\u0131\u00a0i\u00e7in vard\u0131r,\u00a0derslerde\u00a0s\u00fcrekli \u201cverimlilik\u201d vurgusu yap\u0131l\u0131r, s\u0131ra arkada\u015fl\u0131\u011f\u0131 \u00e7\u0131kar ili\u015fkilerine indirgenir, bilgi \u00fcretimi s\u00f6zde ba\u011f\u0131ms\u0131z g\u00f6sterilir\u00a0ve sermayeyle ba\u011flant\u0131s\u0131 g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131l\u0131n\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Bug\u00fcn bu disiplin rejimine\u00a0kar\u015f\u0131 \u00f6rg\u00fctlenmesi gereken m\u00fccadele\u00a0birbirinden izole edilmi\u015f s\u0131ra arkada\u015flar\u0131m\u0131zla ayn\u0131 dayan\u0131\u015fma sofras\u0131n\u0131n etraf\u0131nda\u00a0bir araya gelebilmek,\u00a0bu disiplin rejimini ve uzand\u0131\u011f\u0131 kollar\u0131 te\u015fhir\u00a0etmektir.D\u00fc\u015fman\u0131m\u0131z\u0131n; beraber\u00a0derslere girdi\u011fimiz,\u00a0ayn\u0131 kamp\u00fcs \u00e7imlerinde oturdu\u011fumuz, ayn\u0131 \u00e7ay kazan\u0131n\u0131n etraf\u0131nda topland\u0131\u011f\u0131m\u0131z s\u0131ra arkada\u015flar\u0131m\u0131z de\u011fil\u00a0bize birbirimizi ezerek kariyer basamaklar\u0131n\u0131 \u00e7\u0131kmam\u0131z\u0131 s\u00f6yleyen sermaye d\u00fczeninin oldu\u011funu\u00a0s\u0131ra arkada\u015flar\u0131m\u0131za anlatmakt\u0131r.\u00a0Vermemiz gereken m\u00fccadele sadece i\u015fyerlerinde veya kamp\u00fcslerde\u00a0somutla\u015fan sald\u0131r\u0131lara kar\u015f\u0131 de\u011fil g\u00fcndelik hayat\u0131n her an\u0131nda\u00a0ilmek ilmek \u00f6r\u00fclmesi gerekir.\u00a0Demek istedi\u011fimiz \u015fudur;\u00a0hayat\u0131n her alan\u0131n\u0131 birlikte payla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z, ayn\u0131 dertlerde ortakla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z ki\u015filer, bizlerin i\u00e7 d\u00fcnyas\u0131n\u0131n, ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n, derdinin d\u00fc\u015fman\u0131 de\u011fildir. Maruz b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z sistemin yaratt\u0131\u011f\u0131, bizi birbirimizle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya getiren hayali ya da ger\u00e7ek d\u00fc\u015fmanlarla birlikte m\u00fccadele etmek gerekmektedir. Ayn\u0131 s\u0131ray\u0131 payla\u015ft\u0131klar\u0131m\u0131z, birer rakip de\u011fil, dosttur, arkada\u015ft\u0131r. Ayn\u0131 ofiste, farkl\u0131 i\u015f y\u00fcklerine maruz b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z ki\u015filer, \u201cHangimiz daha \u00e7ok sat\u0131\u015f yapacak?\u201d rekabetine girdi\u011fimiz insanlar olmamal\u0131d\u0131r;\u00a0onlar, \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcze\u00a0giden yolda yolda\u015f\u0131m\u0131zd\u0131r. Sistemin kar\u015f\u0131s\u0131nda en b\u00fcy\u00fck g\u00fcc\u00fcm\u00fcz dayan\u0131\u015fmam\u0131zd\u0131r, s\u0131rda\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131zd\u0131r, arkada\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131zd\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zorunlu olarak krizlere giren emperyalist-kapitalist sistem her seferinde kendini yeniden yap\u0131land\u0131r\u0131yor.\u00a0Emperyalist sistem bug\u00fcn sadece \u00fcretim alanlar\u0131n\u0131 de\u011fil toplumun her alan\u0131n\u0131 i\u015fgal ediyor.\u00a0\u201cTeknolojik geli\u015fmeler\u201d ipini koparm\u0131\u015f\u00e7as\u0131na, gittik\u00e7e ivmelenen \u015fekilde artarken t\u00fcm toplumsal ili\u015fkiler de ayn\u0131 h\u0131zla g\u00f6r\u00fcnmez hale geliyor. Belki bug\u00fcn salg\u0131n hastal\u0131klar \u00f6n\u00fc al\u0131namaz \u015fekilde milyonlarca insan\u0131 katletmiyor ancak kitlesel depresyon ve geleceksizlik neredeyse herkesin<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2847,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,27],"tags":[172,127,173,174],"class_list":["post-2845","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","category-ogrenci-faaliyeti-yazilari","tag-kapitalizm","tag-mucadele","tag-orgutluluk","tag-yoldaslik"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2845","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2845"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2845\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2849,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2845\/revisions\/2849"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2847"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2845"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2845"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2845"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}