{"id":2537,"date":"2022-04-28T18:59:22","date_gmt":"2022-04-28T15:59:22","guid":{"rendered":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/?p=2537"},"modified":"2023-11-07T09:55:40","modified_gmt":"2023-11-07T06:55:40","slug":"elif-kucukakgul-yazdi-neoliberalizm-ve-universiteler-iyte-ornegi","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/2022\/04\/28\/elif-kucukakgul-yazdi-neoliberalizm-ve-universiteler-iyte-ornegi\/","title":{"rendered":"\u00d6\u011frenci Faaliyeti yaz\u0131lar\u0131 | Neoliberalizm ve \u00dcniversiteler: \u0130YTE \u00d6rne\u011fi"},"content":{"rendered":"\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>Bir<\/em><\/strong><strong><em> \u00d6\u011frenci<\/em><\/strong><strong><em> Fabrikas\u0131: \u0130zmir Y\u00fcksek Teknoloji Enstit\u00fcs\u00fc<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>1992 y\u0131l\u0131nda yerelin milletvekillerinin verdi\u011fi bir \u00f6nergeyle \u0130zmir\u2019de \u0130zmir Y\u00fcksek Teknoloji Enstit\u00fcs\u00fc (\u0130YTE) kuruldu ve o y\u0131l hizmet vermeye ba\u015flad\u0131. E\u011fitim vermeye ilk olarak 1994-1995 akademik y\u0131l\u0131nda y\u00fcksek lisans programlar\u0131yla ba\u015flad\u0131, 1998-1999 d\u00f6neminde ise lisans programlar\u0131n\u0131 ba\u015flatt\u0131. \u0130lk kamp\u00fcs\u00fc Urla\u2019da 35.000 d\u00f6n\u00fcml\u00fck araziye 132.000 m\u00b2\u2019ye yak\u0131n kapal\u0131 alanla kuruldu. 2004 y\u0131l\u0131nda T\u00fcrkiye\u2019nin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fcs\u00fc olarak \u0130YTE kamp\u00fcs\u00fc i\u00e7inde Teknopark \u0130zmir a\u00e7\u0131ld\u0131. Teknoparklar i\u015flevsel ve bi\u00e7imsel olarak -kanuna g\u00f6re de, \u2018\u2019\u00fcniversiteler\/ara\u015ft\u0131rma kurumlar\u0131 ve sanayi kurulu\u015flar\u0131n\u0131n ayn\u0131 ortam i\u00e7erisinde ara\u015ft\u0131rma, geli\u015ftirme ve inovasyon \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrd\u00fckleri; birbirleri aras\u0131nda bilgi ve teknoloji transferi ger\u00e7ekle\u015ftirdikleri; akademik, ekonomik ve sosyal yap\u0131n\u0131n b\u00fct\u00fcnle\u015fti\u011fi organize ara\u015ft\u0131rma ve i\u015f geli\u015ftirme ekosistemleri.\u2019\u2019 <em>\u00b9<\/em> Teknopark b\u00fcnyesinde faaliyetlerini y\u00fcr\u00fcten \u015firketler, kamp\u00fcs\u00fcn i\u00e7inde k\u00fc\u00e7\u00fck \u00fcretim merkezlerine sahip. Bunlar\u0131n b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc \u015firkete g\u00f6re de\u011fi\u015fse de temelde ufak fabrikalar. As\u0131l kritik olansa bu \u015firketlerin; \u00fcniversitelileri \u2018\u2019staj programlar\u0131\u2019\u2019yla, \u015fartl\u0131 burs teklifleriyle gelecek kendi b\u00fcnyelerine katmaya \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131. Yaln\u0131zca akademik ba\u015far\u0131 ve kariyerizm odakl\u0131 bu sistem \u00fcniversitelileri sosyalle\u015fmekten, farkl\u0131 bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131 <a href=\"#_ftn1\"><sup>[1]<\/sup><\/a>kazanmaktan, fark\u0131 \u015feyler izlemekten ve okumaktan, sorgulamaktan ve d\u00fc\u015f\u00fcnmekten uzakla\u015ft\u0131ran; tek gayesi ve \u2018\u015fans\u0131\u2019 bulundu\u011fu alanda kendisini s\u00f6zde destekleyen ve mezun olunca i\u015f garantisi veren bu \u015firketlere girmek olan ki\u015filer haline getiriyor. Tahayy\u00fcl\u00fcm\u00fczdeki \u00fcniversitenin yamac\u0131ndan bile ge\u00e7meyen ama ad\u0131na \u00fcniversite dedi\u011fimiz bu \u00e7at\u0131 asl\u0131nda bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda hem metay\u0131 hem de bu metan\u0131n kendisini \u00fcretecek i\u015f\u00e7iyi de \u00fcreten bir fabrika.<\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>\u0130YTE Bize Ne Anlat\u0131yor?<\/em><\/strong><strong><em><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Elimizdeki bu \u00f6rnek tam olarak bug\u00fcn\u00fcn \u00fcniversitelerinin ve \u00fcniversitelilerinin nas\u0131l sisteme uygun hale getirilmeye ve sermaye-\u00fcniversite ba\u011f\u0131n\u0131n nas\u0131l kurulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n somut bir kan\u0131t\u0131. Tek \u00f6rne\u011fi ve bi\u00e7imi bu olmasa da -\u00e7\u00fcnk\u00fc ba\u015fka \u00fcniversitelerde yap\u0131lan y\u00fczlerce kariyer g\u00fcnleri ve haftalar\u0131, ERASMUS programlar\u0131 da var- neoliberalizmin kendi devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ne \u015fekilde sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k bir \u00f6rne\u011fi. S\u00f6m\u00fcr\u00fcye ve k\u00f6lele\u015ftirmeye dayal\u0131 sistemin i\u00e7inde \u00fcniversiteliler sermayenin kendi \u00e7arklar\u0131n\u0131 d\u00f6nd\u00fcrmesi i\u00e7in birer \u2018piyon\u2019. AKP iktidar\u0131n\u0131n bug\u00fcn \u00fcniversitelerin kap\u0131s\u0131na kelep\u00e7e vurmas\u0131n\u0131n, yanda\u015f kayyum rekt\u00f6rler atamas\u0131n\u0131n, \u00f6zg\u00fcr ve demokratik \u00fcniversite talep eden \u00fcniversitelilere her f\u0131rsatta sald\u0131rmas\u0131n\u0131n alt\u0131nda yatan sebebi de g\u00f6r\u00fcyoruz b\u00f6ylelikle. Sorgulayan, tart\u0131\u015fan, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 toplumla ba\u011f kurabilen \u00fcniversitelilerin \u00f6n\u00fcn\u00fc kesen; AKP iktidar\u0131 taraf\u0131ndan uygulanan geleceksizle\u015ftirme politikalar\u0131, bizi \u00fcniversiteyle memleketin ba\u011f\u0131n\u0131 kurmaya itiyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Bug\u00fcn\u00fcn \u00fcniversitelisi, AKP iktidar\u0131n\u0131n Saray fa\u015fizmiyle derinle\u015ftirdi\u011fi ekonomik kriz ko\u015fullar\u0131nda okuyabilmek i\u00e7in ger\u00e7ek bir ya\u015fam m\u00fccadelesi vermek durumunda. Bar\u0131nma, beslenme, sosyalle\u015fme gibi temel ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layabilmek i\u00e7in devlet taraf\u0131ndan verilen 850 liral\u0131k burs ya da krediyle -\u00e7o\u011funlukla krediyle- ge\u00e7inmek zorunda. Son s\u00fcre\u00e7te bunun imkans\u0131zla\u015fmas\u0131 \u00fcniversitelileri okurken \u00e7al\u0131\u015fmaya itiyor. \u0130\u015fverenler taraf\u0131ndan ucuz i\u015f g\u00fcc\u00fc olarak s\u00f6m\u00fcr\u00fclmeye a\u00e7\u0131k ve ilk \u00f6rnekteki gibi kendisine muhta\u00e7 g\u00f6r\u00fclen \u00fcniversiteliler saatli\u011fi \u00e7ok c\u00fczi \u00fccretlere \u00e7al\u0131\u015fmak zorunda kal\u0131yor. T\u00fcm bunlar\u0131n yan\u0131nda \u0130YTE \u00f6rne\u011finde g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz gibi \u00fcniversiteler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla da sermayenin \u00e7arklar\u0131n\u0131 d\u00f6nd\u00fcrecek i\u015f\u00e7iler haline getiriliyorlar.<\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>T\u00fcm Bunlara S\u00f6z\u00fcm\u00fcz Ne Olacak?<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>2021 y\u0131l\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda Bo\u011fazi\u00e7i direni\u015fiyle alevlenen \u00f6\u011frenci gen\u00e7lik hareketi, 2022 y\u0131l\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131ndan itibaren g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz ve hala daha y\u00fckselen i\u015f\u00e7i hareketlili\u011fi, yine halk\u0131n sokaklarda ve meydanlarda y\u00fckseltti\u011fi ge\u00e7inemiyoruz \u00e7\u0131\u011fl\u0131\u011f\u0131 AKP iktidar\u0131n\u0131n \u00fcniversitelerde de uygulamaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 neoliberal polikalar\u0131n\u0131n ne derece \u00e7\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015f ve halk nezdinde me\u015frulu\u011funu yitirmi\u015f oldu\u011funu g\u00f6steriyor. Fabrikalarda \u00e7al\u0131\u015fan kol i\u015f\u00e7ileri, depo i\u015f\u00e7ileri, motokuryeler; sendikal haklar\u0131, insani \u00e7al\u0131\u015fma ko\u015fullar\u0131, e\u015fit i\u015fe e\u015fit \u00fccret talebi, saatlik \u00fccretlerine zam talebi i\u00e7in patronlara kar\u015f\u0131 m\u00fccadele ediyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Y\u0131llard\u0131r, d\u00fczeni de\u011fi\u015ftirme iradesine sahip en b\u00fcy\u00fck g\u00fc\u00e7 olarak i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131, emek m\u00fccadelesini b\u00fcy\u00fctmek i\u00e7in 1 May\u0131s\u2019larda sokaklar\u0131, meydanlar\u0131 dolduruyor. T\u00fcrkiye tarihinde hep sindirilmeye ve bast\u0131r\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f i\u015f\u00e7iler ve m\u00fccadeleleri toplumun her kesimiyle beraber s\u00f6z\u00fcn\u00fc alanlardan yine s\u00f6yleyecek. \u00dcniversiteliler de toplumla ve memleketle ba\u011f\u0131n\u0131 kurma potansiyeline ve dinamizmine sahip \u00f6zneler olarak, yarat\u0131lan bu sistemin birincil muhattaplar\u0131ndan. Hem metala\u015ft\u0131r\u0131lan hem de metay\u0131 \u00fcretmesi ona dayat\u0131lan \u00fcniversitelilerin, her \u00fcniversiteyi de birer 1 May\u0131s alan\u0131na \u00e7evirmesi bu ko\u015fullarda m\u00fcmk\u00fcn ve gerekli. Gelece\u011fini bug\u00fcnden kuran ve bug\u00fcn\u00fcn ko\u015fullar\u0131yla gelece\u011fini in\u015fa eden \u00f6\u011frenci gen\u00e7lik elbette ki kendisinin ve ayn\u0131 dertlerle hemhal oldu\u011fu s\u0131ra arkada\u015flar\u0131n\u0131n da eme\u011fi ve gelece\u011fi i\u00e7in bu hikayeyi de\u011fi\u015ftirme iradesini ortaya koymal\u0131d\u0131r. Sistemin sermaye ve kariyerizm odakl\u0131 safsatalar\u0131ndan kendini kopart\u0131p \u00fcniversiteleri egemenlere kar\u015f\u0131 bir m\u00fccadele alan\u0131na \u00e7evirmelidir. Zira 1 May\u0131s, 1880\u2019lerde 8 saatlik insani \u00e7al\u0131\u015fma ko\u015fullar\u0131 talebinden ta\u015fm\u0131\u015f, g\u00fcn\u00fcn ko\u015fullar\u0131yla kendini yenilemi\u015f ve g\u00fcncellemi\u015ftir. Bu haliyle de 1 May\u0131s s\u00f6z\u00fcn\u00fcn \u00fcniversiteler \u00f6zelinde her alandan y\u00fckselmesi gereklidir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>Sonu\u00e7 Yerine<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u0130YTE \u00f6rne\u011finde oldu\u011fu gibi kendisini yeniden \u00fcretme arac\u0131 olarak \u00fcniversiteleri ve \u00fcniversitelileri kullanan sermaye, \u00fcniversiteleri yaln\u0131zca burjuvaziye hizmet eden ve sermayedarlara kar sa\u011flayan kurumlar haline getiriyor. Bu anlam\u0131yla gelece\u011fin i\u015f\u00e7isi olarak g\u00f6r\u00fclen \u00fcniversitelilerin okurken de bir i\u015f\u00e7iden neredeyse fark\u0131 kalm\u0131yor. Gittik\u00e7e b\u00fcy\u00fcyen bu proleterle\u015fme dalgas\u0131n\u0131 k\u0131rmak da m\u00fccadeleden ve neoliberal kapitalizme kar\u015f\u0131 s\u0131n\u0131f bilinciyle hareket etmekten ge\u00e7iyor. Bug\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fc ve gelece\u011fimizi dahi \u2018\u2019sat\u0131n alan\u2019\u2019 sisteme kar\u015f\u0131 kendi gelece\u011fimizi kendi hikayemizle yazmam\u0131z gerekiyor. 1 May\u0131s alan\u0131 da bu do\u011frultuda s\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc s\u00f6ylemek i\u00e7in ilk elden en do\u011fru m\u00fccadele alan\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Neoliberalizmin dokundu\u011fu her yeri ve her \u015feyi paraya \u00e7eviren ve bu parayla egemenlerin ceplerini doldurdu\u011fu; bunun s\u00fcrd\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc de yine parayla yapt\u0131\u011f\u0131 s\u00f6m\u00fcr\u00fc zinciri AKP iktidar\u0131 taraf\u0131ndan halk\u0131 ba\u011flam\u0131\u015f vaziyette. Ancak enkaz\u0131 da g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e belirginle\u015fiyor, o zincir de kopacak. Sisteme kar\u015f\u0131 y\u00fckseltilen her ses o zincirin halkalar\u0131ndan birini k\u0131racak.<\/p>\n\n\n\n<p>1 May\u0131s\u2019ta emek ve gelecek m\u00fccadelesini meydanlardan, sokaklardan, fabrikalardan; \u00fcniversiteliler olarak da bizi geleceksizli\u011fin k\u0131y\u0131s\u0131na itenlere kar\u015f\u0131 \u00fcniversitelerden b\u00fcy\u00fctmek art\u0131k elzemdir. \u00dcniversitelerin s\u00f6m\u00fcr\u00fc zincirine birer halka \u00fcreten fabrikalar olmad\u0131\u011f\u0131 yar\u0131nlar\u0131m\u0131z\u0131 bug\u00fcnden kuracak, hikayeyi 1 May\u0131s\u2019ta beraber de\u011fi\u015ftirece\u011fiz.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref1\">[1]<\/a> <strong><em>https:\/\/www.startupnedir.com\/teknopark-nedir\/<\/em><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bir \u00d6\u011frenci Fabrikas\u0131: \u0130zmir Y\u00fcksek Teknoloji Enstit\u00fcs\u00fc 1992 y\u0131l\u0131nda yerelin milletvekillerinin verdi\u011fi bir \u00f6nergeyle \u0130zmir\u2019de \u0130zmir Y\u00fcksek Teknoloji Enstit\u00fcs\u00fc (\u0130YTE) kuruldu ve o y\u0131l hizmet vermeye ba\u015flad\u0131. E\u011fitim vermeye ilk olarak 1994-1995 akademik y\u0131l\u0131nda y\u00fcksek lisans programlar\u0131yla ba\u015flad\u0131, 1998-1999 d\u00f6neminde ise lisans programlar\u0131n\u0131 ba\u015flatt\u0131. \u0130lk kamp\u00fcs\u00fc Urla\u2019da 35.000 d\u00f6n\u00fcml\u00fck araziye 132.000 m\u00b2\u2019ye yak\u0131n kapal\u0131 alanla<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2538,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,27],"tags":[],"class_list":["post-2537","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","category-ogrenci-faaliyeti-yazilari"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2537","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2537"}],"version-history":[{"count":3,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2537\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2699,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2537\/revisions\/2699"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2538"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2537"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2537"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.ogrencifaaliyeti.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2537"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}